Pokazywanie postów oznaczonych etykietą pioruny. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą pioruny. Pokaż wszystkie posty

Czy energię z pioruna można ujarzmić?

– 0 komentarze
 
Czy energię z pioruna można ujarzmić?

99 proc. energii pioruna rozprasza się w powietrzu. Pomysły, by budować elektrownie, które przechwytywałyby energię pioruna, to mrzonki – uważa specjalista od elektroenergetyki, dr hab. inż. Marek Szczerbiński z Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. 

– Piorun to wyładowanie elektryczne, które łączy chmurę z ziemią. Są jeszcze inne gwałtowne wyładowania atmosferyczne: wewnątrzchmurowe i między chmurami, ale ich raczej nie powinno się nazywać "piorunami" – wyjaśnił dr hab. Marek Szczerbiński, profesor nadzwyczajny z Katedry Elektrotechniki i Elektroenergetyki AGH. Dodał, że wyładowania takie można obserwować, kiedy powstaje napięcie elektryczne, czyli różnica potencjałów, przekraczające wytrzymałość elektryczną powietrza. 



Jak powstaje piorun? 

kiedy powstaje różnica potencjałów? Podczas gwałtownych zderzeń kropel czy krup lodowych, do których dochodzi przy spotkaniu mas powietrza o różnych temperaturach. 

– Zjawiska elektryzacji w chmurach nie są jeszcze do końca poznane, jest kilka konkurencyjnych, a częściowo uzupełniających się teorii na ten temat – przyznał dr Szczerbiński. Zaznaczył jednak, że natura nie lubi zbyt dużych różnic potencjałów i dąży do ich wyrównywania. 

– Wyobrażenia, że można zbudować elektrownie, które by przechwytywały energię pioruna to mrzonki. Ponad 99 proc. energii pioruna rozpraszana jest po drodze, do ziemi dociera niespełna 1 proc. Nie mówiąc już o tym, że czas pojawienia się burzy i lokalizacje piorunów - jako potencjalnych źródeł prądu - są nieprzewidywalne – powiedział ekspert. 

Samo uderzenie pioruna w ziemię czy w jakiś obiekt nie jest donośne, chyba że coś wtedy ulegnie zniszczeniu. Skąd w takim razie biorą się grzmoty podczas burzy? 

– Zasada powstania grzmotu jest podobna do zasady powstania huku przy wystrzale pocisku artyleryjskiego – zaznaczył rozmówca PAP. W powietrzu, przez które płynie prąd wyładowania, następuje gwałtowny wzrost temperatury i ciśnienia, gazy się rozprężają i następuje wybuch w otwartej przestrzeni. 

Ognie św. Elma i pioruny kuliste 

Wśród innych wyładowań atmosferycznych, które możemy zaobserwować w Polsce są tzw. ognie św. Elma. W warunkach burzowych, kiedy przekroczone zostanie wytrzymałość elektryczna powietrza, na ostro zakończonych przedmiotach czy nierównościach pokrycia Ziemi mogą się pojawiać małe błyskawice o długości do kilkudziesięciu cm. To właśnie ognie świętego Elma. Dawniej często obserwowane były np. na masztach statków, ale można je spostrzec również w środku miast. Wyładowania te zazwyczaj nie są groźne – dr Szczerbiński powiedział, że odnotowano tylko jeden przypadek zgonu z powodu tych ogni. Podkreślił jednak, że miejsce, w którym pojawiają się takie błyskawice, łatwo może stać się celem pioruna, więc najlepiej z takiego miejsca się ewakuować. 

Pojawiające się czasem pioruny kuliste to – jak przyznał ekspert z AGH – zjawisko jeszcze niezbyt dobrze poznane. – Nie wiadomo nawet, czy należy je badać metodami fizyki, jako byt realny, czy raczej traktować je jako złudzenie, produkt ludzkiej wyobraźni, taki jak yeti czy UFO – dodał. 

Nie wszystkie jednak wyładowania atmosferyczne mają postać błyskawic. Niektóre z nich – np. wewnątrzchmurowe – mogą być słabe i niewidoczne. 

– Czasem jak włączamy radio, szczególnie na falach długich, to – choć na niebie błysków nie widać – słyszymy trzaski. Może to świadczyć o przepływie wewnątrz chmury ładunków elektrycznych, które nie mają postaci błyskawic – wyjaśnił dr Szczerbiński. 



Pioruny kuliste to ... halucynacje






Pioruny kuliste to ... halucynacje






Austriaccy naukowcy twierdzą, że zjawisko pioruna kulistego jest trudne do wyjaśnienia, ponieważ w rzeczywistości nie istnieje! 

Piorun kulisty to forma wyładowania elektromagnetycznego zachodzącego podczas burzy, przypominająca świetlistą kulę. W Internecie można znaleźć opowieści, a nawet zdjęcia, zrobione przez osoby twierdzące, że były świadkami jego powstania, jednak naukowcy od lat nie potrafią wytłumaczyć tego zagadnienia. Okazuje się bowiem, że zjawisko, określane mianem pioruna kulistego, zdaje się nie podlegać działaniom zasad fizyki.






Dwaj fizycy z Uniwersytetu w Innsbrucku, Josef Peer i Alexander Kendl, przedstawili swoje kontrowersyjne badania dotyczące piorunów kulistych. Ich zdaniem nie da się ich zbadać, ponieważ fizycznie nie istnieją – są złudzeniem optycznym, wywołanym przez wyładowanie elektromagnetyczne, indukujące w mózgu wrażenia zmysłowe. 

Piorun kulisty widoczny jest wyłącznie wewnątrz budynku. Nikt nigdy nie widział tego typu pioruna lecącego w kierunku domu, wpadającego do środka, lecz dopiero wewnątrz pomieszczenia. W dodatku, w przeciwieństwie do tradycyjnych błyskawic, niewiele osób przyznaje, że je widziało. Jeżeli w ogóle występuje, musi być wyjątkowo rzadkim zjawiskiem. Wskazuje to, że niekiedy wyładowania towarzyszące burzom są na tyle silne, że na osoby przebywające w budynkach może działać wyjątkowa siła elektromagnetyczna, powodująca wrażenie widzenia świetlistej kuli.






zrodlo:www.odkrywcy.pl

[ Read More ]
Read more...

Burza

– 0 komentarze
 
Jak daleko jest burza?

Jak daleko jest burza?

Pamiętacie sposób na ustalenie jak daleko uderzył piorun? W popularnej wersji podwórkowej trzeba było policzyć sekundy między widzialną błyskawicą a słyszalnym grzmotem. Wynik miał oznaczać liczbę kilometrów. Czy ta metoda ma jakieś podstawy? Jak możemy ustalić w jakiej odległości od nas doszło do wyładowania? 

Grzmot to przybierający różne natężenie i charakter (od pomruku po głośny trzask) odgłos wytworzony przez piorun. Starożytni wierzyli, że powoduje go zderzenie chmur, a najbardziej popularna koncepcja mówi o fali uderzeniowej powstałej w wyniku rozgrzania powietrza otaczającego piorun. Niedawno zakwestionowano jednak tę teorię skłaniając się raczej do wyjaśnień związanych z efektami elektrodynamicznymi wywoływanymi przez ogromny prąd przebiegający z chmur do powierzchni Ziemi. 


Popularny sposób obliczania, jak daleko uderzył piorun z grubsza działa, jednak liczba sekund nie przekłada się dosłownie na liczbę kilometrów. Dźwięk pokonuje około 340 metrów w ciągu jednej sekundy (wartość ta zmienia się wraz ze wzrostem lub spadkiem temperatury otoczenia). Kiedy więc zobaczymy błyskawicę, należy policzyć sekundy dzielące ją od grzmotu i liczbę tę pomnożyć przez 340. Otrzymamy w ten sposób odległość w metrach. Jeśli upłynęło np. 5 sekund, oznacza to, że miejsce, w którym uderzył piorun znajduje się 1700 metrów (1,7 km) od nas. 

Metoda ta została spopularyzowana, aby zapobiec porażeniom piorunem. Amerykański Narodowy Serwis Pogodowy zaleca np., żeby zacząć szukać bezpiecznego schronienia, jeśli odstęp między błyskawicą a grzmotem wynosi mniej niż 30 sekund. Oznacza to po prostu, że burza znajduje się w odległości mniejszej niż 10 kilometrów i dość szybko może dosięgnąć lokalizacji, w której się znajdujemy. 

Komórki burzowe przemieszczają się z prędkością zależną od wiatru, a ten potrafi być przy takich zjawiskach pogodowych szczególnie porywisty. Jeśli więc znajdujesz się na trasie burzy, a od zaobserwowanej błyskawicy do usłyszenia grzmotu minęło np. 10 sekund, oznacza to, że pioruny mogą pojawić się nad twoją głową w ciągu mniej niż pięciu minut! 


Ciemne błyskawice nad naszymi głowami


Ciemne błyskawice nad naszymi głowami


Naukowcy zaobserwowali emisję wysokoenergetycznego promieniowania poprzedzającą pojawienie się zwykłej błyskawicy. To tzw. „ciemna błyskawica”, która – jak przypuszczają badacze – zawsze towarzyszy wyładowaniom atmosferycznym. Pioruny, które widzimy i słyszymy podczas burzy są więc bardziej skomplikowanym zjawiskiem niż dotąd sądzono. 

– Nasze wyniki wskazują, że ciemna i jasna błyskawica są elementami składowymi jednego procesu – powiedział Nikolai Østgaard, szef zespołu badawczego z Uniwersytetu w Bergen. 

Wyniki badań norweskich naukowców opublikowano w czasopiśmie "Geophysical Research Letters". 


Ciemna błyskawica to nagła emisja promieniowania gamma powstająca podczas burzy, wywołana przez bardzo szybko poruszające się elektrony, które zderzają się z cząsteczkami wchodzącymi w skład powietrza. Badacze uważają, że to najbardziej energetyczne promieniowanie powstające naturalnie na Ziemi. 

Inne jego źródło to np. reakcja jądrowa. Rozbłyski gamma są też efektem zjawisk kosmicznych zachodzących daleko od Ziemi – nagłych eksplozji supernowych, a także zderzeń dwóch gwiazd lub gwiazdy i czarnej dziury. Do czasu zaobserwowania ciemnych błyskawic naukowcy nie przypuszczali, że na Ziemi powstają takie rozbłyski w wyniku procesów innych niż reakcje jądrowe. 

W 2006 roku dwa niezależne satelity – jeden wyposażony w czujniki optyczne, a drugi w detektory promieniowania gamma – przypadkowo znalazły się nad burzą szalejącą nad Wenezuelą. Udało im się wówczas zarejestrować potężne wyładowanie. Naukowcy nie zauważyli, że jasną błyskawicę poprzedziło inne zjawisko. Zapis z satelitów był jednak w ubiegłym roku analizowany ponownie przez zespół Østgaarda. Naukowcy zauważyli wówczas rozbłysk gamma. Okazało się, że wyładowaniu towarzyszy także emisja fal radiowych poprzedzających pojawienie się widzialnej błyskawicy. 

Naukowcy opracowali koncepcję powstawania ciemnych błyskawic - ich zdaniem wywołuje je silne poleelektryczne kształtujące się bezpośrednio przed powstaniem widzialnej błyskawicy. Takie pole tworzy kaskadę elektronów, które poruszają się z prędkością bliską prędkości światła. Kiedy elektrony zderzają się z cząsteczkami tworzącymi powietrze, wygenerowane zostaje promieniowanie gamma, a elektrony o niższej energii, które utworzyły pole elektryczne, wytwarzają silny impuls radiowy. To wszystko dzieje się jeszcze przed pojawieniem się świetlnej błyskawicy. 

Wbrew pozorom, naukowcy nadal nie wiedzą wielu rzeczy dotyczących burz i powstających w nich wyładowań elektrycznych. Od czasu słynnego eksperymentu Benjamina Franklina z latawcem i kluczem wiemy, że piorun to ujemny ładunek elektryczny poruszający się między chmurą a powierzchnią Ziemi. W dalszym ciągu nie wiadomo natomiast, w jaki sposób pole elektryczne powstaje w chmurze – jak oddzielają się od siebie ładunki dodatnie i ujemne. 

Zgodnie z najbardziej prawdopodobną teorią dzieje się to w wyniku pocierania o siebie kropel wody, drobin lodu lub pyłów. Kiedy różnica potencjałów stanie się wystarczająco duża, następuje wyładowanie elektryczne. Nie wiadomo jednak, w jaki sposób ładunek przechodzi przez powietrze w kierunku powierzchni Ziemi. Jedna z ciekawszych koncepcji wyjaśniających to zjawisko (autorstwa rosyjskiego naukowca Aleksandra Guriewicza z Instytutu Fizyki im. Lebiediewa w Moskwie) głosi, że w powstawaniu błyskawic bierze udział promieniowanie pochodzące spoza Drogi Mlecznej. 

– Ciemna błyskawica może być naturalnym zjawiskiem, którego w ogóle nie byliśmy dotąd świadomi – komentuje Østgaard. – Ale to dzieje się tuż nad naszymi głowami, co jest bardzo fascynujące. 


piorun

Tajemnice błyskawic


Błyskawice od zawsze budzą w ludziach podziw i jednocześnie strach. Jest to niezwykle piękne zjawisko atmosferyczne, choć niosące za sobą śmiertelne niebezpieczeństwo. Do dziś nie udało się jednak wyjaśnić mechanizmu powstawania błyskawic. 

W czerwcu 1752 roku przeprowadzono przełomowy eksperyment, który pozwolił nam nieco zbliżyć się do wyjaśnienia zagadki tego zjawiska. Wtedy to Benjamin Franklin za pomocą latawca i przymocowanego do niego metalowego klucza udowodnił elektryczną naturę błyskawicy. 

Okazało się, że błysk rozdzierający niebo podczas burzy to nic innego, jak ujemny ładunek poruszający się między chmurą a ziemią. Przez kolejnych 250 lat starano się wyjaśnić mechanizm powstawania błyskawicy. Do dzisiaj jednak nie udało się wytłumaczyć w pełni tego zjawiska, choć powstało kilka bardzo prawdopodobnych teorii. 

Czego nie wiemy? 

Jak dochodzi do rozdzielenia się ładunku dodatniego i ujemnego w chmurze? Jest to podstawowe pytanie, od którego trzeba zacząć badanie błyskawic. Bez takiego podziału nie mogłoby bowiem nastąpić wyładowanie elektryczne. 

Naukowcy uważają, że za ten proces odpowiedzialne są zjawiska elektryzowania przez indukcję oraz pocieranie. W górnych warstwach chmury, ze względu na panującą tam niższą temperaturę, powstają mikroskopijne kryształki lodu. Te zderzają się z kroplami wody, oddając im jednocześnie część swoich elektronów. Naładowane ujemnie cząsteczki opadają na dno chmury, a dodatnie kryształki lodu unoszą się jeszcze wyżej. 

Szczegóły tego procesu są jednak ciągle nieznane. Co więcej, nie ma pewności czy rozdzielanie się ładunków podczas burzy zachodzi właśnie w opisany powyżej sposób. 

Kolejną niewiadomą stanowi moment inicjacji błyskawicy. Dotychczasowe pomiary pola elektrycznego powstającego w chmurze burzowej wykazały, że jest ono zbyt słabe, aby mogły w powietrzu powstać warunki sprzyjające wyładowaniu. Błyskawica jednak się pojawia, a naukowcy nie mają pomysłu, jak to wyjaśnić. 

Poza wątpliwościami dotyczącymi inicjacji samego wyładowania elektrycznego w chmurze, pozostaje jeszcze pytanie dotyczące tego, jak ładunek może „przechodzić” przez powietrze, które jest izolatorem elektrycznym, czyli nie przewodzi prądu. 

Aktualna hipoteza głosi, że błyskawica powstaje dzięki strumieniowi wysokoenergetycznych cząstek promieniowania kosmicznego, które zderzając się z atomami wchodzącymi w skład powietrza, tworzą kaskady tzw. cząstek wtórnych. Te natomiast wytwarzają strumienie elektronów. Takiemu procesowi towarzyszy jonizacja powietrza, dzięki czemu zmniejsza się opór elektryczny i błyskawica może „przebiec” po niebie. Jest to jednak jedynie kolejna nieudowodniona jeszcze teoria. 

Choć posiadamy wiele zaawansowanych technicznie urządzeń pomiarowych i potrafimy już sztucznie wytwarzać błyskawice w laboratoriach, to zapewne minie jeszcze wiele lat zanim uda nam się rozwikłać wszystkie zagadki dotyczące zjawisk zachodzących w przyrodzie. 

zrodlo: www.odkrywcy.pl
[ Read More ]
Read more...
 
 
 
Statystyki, katalog stron www, dobre i ciekawe strony internetowe Katalog TigoTago.pl